Τομή του αυτιού με τον ακουστικό πόρο και το μέσο αυτί, εκεί όπου συνήθως «βουλώνει» το αυτί
Αρχική / Άρθρα / Βουλωμένο αυτί
Συμπτώματα

Βουλωμένο αυτί: κερί, κρυολόγημα ή κάτι που θέλει γιατρό σήμερα;

Ξυπνάτε ένα πρωί, ή βγαίνετε από το μπάνιο, και το ένα αυτί σας ακούγεται «σαν μέσα σε βαμβάκι». Η φωνή σας βουίζει μέσα στο κεφάλι και οι γύρω ήχοι φτάνουν πνιχτοί. Είναι από τα πιο συχνά πράγματα που μας λένε στο κατάστημα, και τις περισσότερες φορές η αιτία είναι απλή: λίγο κερί ή ένα κρυολόγημα. Μερικές φορές όμως η ίδια αίσθηση κρύβει κάτι που θέλει γιατρό χωρίς καθυστέρηση. Ας δούμε πώς τα ξεχωρίζετε.

Πρώτα απ’ όλα: πότε δεν περιμένουμε

Πηγαίνετε σε γιατρό ΩΡΛ ή στα επείγοντα την ίδια ή την επόμενη μέρα, αν:

  • το αυτί «έκλεισε» ξαφνικά, μέσα σε λίγες ώρες, χωρίς κρυολόγημα και χωρίς προφανή λόγο,
  • μαζί με το βούλωμα εμφανίστηκε βουητό ή ζάλη,
  • έχετε δυνατό πόνο, πυρετό, ή βγαίνει υγρό ή αίμα από το αυτί,
  • το βούλωμα ήρθε μετά από χτύπημα στο κεφάλι ή μετά από πολύ δυνατό ήχο.

Ο λόγος είναι η αιφνίδια απώλεια ακοής. Πολλοί την περιγράφουν ακριβώς σαν «βουλωμένο αυτί» και περιμένουν να περάσει, ενώ η θεραπεία έχει καλύτερα αποτελέσματα όταν ξεκινά νωρίς. Τις περισσότερες φορές δεν θα είναι αυτό, αλλά αξίζει να το αποκλείσει ένας γιατρός.

Ένα απλό κόλπο: το «τεστ του βουητού»

Κλείστε το στόμα και κάντε ένα σταθερό «μμμμ», σαν να σιγοτραγουδάτε. Προσέξτε σε ποιο αυτί ακούγεται πιο δυνατά.

  • Πιο δυνατά στο βουλωμένο αυτί: συνήθως κάτι «φράζει» τον δρόμο του ήχου, όπως κερί ή υγρό πίσω από το τύμπανο.
  • Πιο δυνατά στο καλό αυτί: μπορεί το πρόβλημα να είναι στο εσωτερικό αυτί. Σε αυτή την περίπτωση μη χάνετε χρόνο: ΩΡΛ άμεσα.

Είναι η ίδια λογική με τη δοκιμασία Weber που κάνουν οι γιατροί με το διαπασών. Δεν είναι διάγνωση, είναι μια χρήσιμη ένδειξη για το πόσο να βιαστείτε.

Οι συνηθισμένοι «ύποπτοι»

1. Το κερί (κυψελίδα)

Το κερί δεν είναι βρωμιά. Προστατεύει και καθαρίζει τον ακουστικό πόρο, και συνήθως βγαίνει μόνο του, σιγά σιγά. Βούλωμα δημιουργείται όταν μαζευτεί περισσότερο απ’ όσο προλαβαίνει να φύγει. Συχνά το πρόβλημα «εμφανίζεται» μετά από μπάνιο ή κολύμπι: το κερί φουσκώνει με το νερό και κλείνει απότομα έναν πόρο που ήταν ήδη σχεδόν γεμάτος.

Πιο συχνά το παθαίνουν όσοι μεγαλώνουν σε ηλικία, όσοι φορούν ακουστικά βαρηκοΐας, ωτοασπίδες ή ακουστικά μουσικής μέσα στο αυτί, και όσοι καθαρίζουν τα αυτιά τους με μπατονέτες.

2. Κρυολόγημα, ρινίτιδα ή αλλεργία

Το μέσο αυτί επικοινωνεί με τη μύτη μέσω ενός λεπτού σωλήνα, της ευσταχιανής σάλπιγγας. Όταν η μύτη είναι πρησμένη, η σάλπιγγα δεν ανοίγει σωστά και η πίεση πίσω από το τύμπανο δεν εξισώνεται. Νιώθετε πίεση, ακούτε τη φωνή σας «μέσα στο κεφάλι» και ίσως ένα τρίξιμο όταν καταπίνετε. Αυτή την εποχή, με τα πρώτα κρυολογήματα, είναι η πιο συχνή αιτία. Συνήθως υποχωρεί μαζί με το κρυολόγημα. Αν μείνει αφού έχει περάσει, ή αν πονάει, χρειάζεται ΩΡΛ.

3. Αεροπλάνο, βουτιά, ανέβασμα στο βουνό

Ο ίδιος μηχανισμός, με απότομη αλλαγή πίεσης. Συνήθως ξεβουλώνει μέσα σε λίγη ώρα με κατάποση, χασμουρητό ή μάσηση. Αν πετάτε κρυωμένοι, το πιθανότερο είναι να διαρκέσει περισσότερο.

4. Νερό ή ερεθισμός στον ακουστικό πόρο

Μετά από κολύμπι, νερό που μένει στο αυτί μπορεί να ερεθίσει το δέρμα του πόρου. Αν το βούλωμα συνοδεύεται από πόνο όταν τραβάτε ελαφρά το πτερύγιο, ή από φαγούρα και υγρό, χρειάζεται εξέταση από γιατρό.

Τι να μην κάνετε

  • Μπατονέτες. Καθαρίζουν την είσοδο, αλλά το περισσότερο κερί το σπρώχνουν πιο βαθιά και το πατικώνουν πάνω στο τύμπανο. Πολλές φορές το βούλωμα το φτιάχνει η ίδια η μπατονέτα.
  • Κεριά ωτοκαθαρισμού (ear candling). Οι κατευθυντήριες οδηγίες των ΩΡΛ συστήνουν ρητά να μη χρησιμοποιούνται: δεν έχει αποδειχθεί ότι βγάζουν κερί, και έχουν καταγραφεί εγκαύματα και τραυματισμοί.
  • Τσιμπιδάκια, φουρκέτες, κλειδιά. Ο πόρος είναι λεπτός και ευαίσθητος, και το τύμπανο βρίσκεται πιο κοντά απ’ όσο νομίζουμε.
  • Πλύσεις στο σπίτι αν είχατε ποτέ τρύπα στο τύμπανο, σωληνάκια ή χειρουργείο στο αυτί. Σε αυτή την περίπτωση, το κερί το αφαιρεί μόνο γιατρός.

Τι μπορείτε να κάνετε με ασφάλεια

Αν υποψιάζεστε κερί: υπάρχουν μαλακτικές σταγόνες για το αυτί στο φαρμακείο. Ρωτήστε τον φαρμακοποιό σας ποιες ταιριάζουν σε εσάς, και αποφύγετέ τις αν έχετε ιστορικό με το τύμπανο. Συχνά αρκούν λίγες μέρες για να μαλακώσει το κερί και να βγει μόνο του. Αν όχι, ο γιατρός ΩΡΛ το αφαιρεί γρήγορα και ανώδυνα, με πλύση ή με ειδικά εργαλεία κάτω από όραση. Οι οδηγίες δεν θεωρούν κάποια μέθοδο καλύτερη από τις άλλες. Διαλέγεται ανάλογα με το δικό σας αυτί.

Αν είναι από κρυολόγημα: κατάποση, χασμουρητό και μάσηση τσίχλας βοηθούν τη σάλπιγγα να ανοίξει. Για ρινικά σπρέι ή αποσυμφορητικά, ρωτήστε πρώτα τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σας, ειδικά αν έχετε πίεση ή καρδιολογικό θέμα.

Και κάτι που ξεχνάμε: το κερί που δεν ενοχλεί δεν χρειάζεται αφαίρεση. Οι οδηγίες είναι σαφείς ότι δεν καθαρίζουμε «για καλό και για κακό» ένα αυτί που δεν έχει συμπτώματα.

Αν φοράτε ακουστικά βαρηκοΐας

Το ακουστικό μέσα στον πόρο εμποδίζει λίγο τον φυσικό τρόπο που βγαίνει το κερί, οπότε το βούλωμα είναι πιο συχνό. Γι’ αυτό οι διεθνείς οδηγίες συστήνουν να ελέγχεται ο ακουστικός πόρος σε κάθε επίσκεψη για τα ακουστικά.

Αν το ακουστικό σας ακούγεται ξαφνικά πιο σιγά, «μπουκωμένο» ή αρχίσει να σφυρίζει, μην υποθέσετε αμέσως βλάβη:

  • αλλάξτε τα φίλτρα μεγάφωνου και μικροφώνου, που συχνά είναι αυτά που έχουν φράξει,
  • καθαρίστε το ακουστικό όπως στον οδηγό συντήρησης,
  • αν δεν βελτιωθεί, περάστε από το κατάστημα. Για πελάτες μας, ο καθαρισμός και ο έλεγχος των ακουστικών είναι δωρεάν.

Ξεβούλωσε, αλλά η ακοή δεν είναι όπως πριν;

Συμβαίνει πιο συχνά απ’ όσο νομίζετε. Ο γιατρός αφαιρεί το κερί και ο ασθενής καταλαβαίνει ότι «κάτι λείπει» ακόμα, ειδικά στις συζητήσεις και στην τηλεόραση. Πολλές φορές το βουλωμένο αυτί απλώς έκανε αισθητή μια βαρηκοΐα που είχε ξεκινήσει σιγά σιγά εδώ και χρόνια.

Αν σας συμβαίνει αυτό, μια αξιολόγηση ακοής δίνει καθαρή απάντηση σε μισή ώρα. Στο κατάστημά μας είναι δωρεάν και χωρίς δέσμευση. Αν θέλετε μια πρώτη ιδέα από το σπίτι, υπάρχει και το online τεστ ακοής. Δείτε επίσης τα πρώιμα σημάδια βαρηκοΐας.

Συχνές ερωτήσεις

Ερωτήσεις για το βουλωμένο αυτί

Πόσο μπορεί να κρατήσει ένα βουλωμένο αυτί από κρυολόγημα;

Συνήθως υποχωρεί μαζί με το κρυολόγημα. Αν παραμείνει αφού έχει περάσει το κρυολόγημα, ή αν εμφανιστεί πόνος, πυρετός ή υγρό, χρειάζεται εξέταση από γιατρό ΩΡΛ.

Βγάζουν οι μπατονέτες το κερί από το αυτί;

Καθαρίζουν μόνο την είσοδο. Το περισσότερο κερί το σπρώχνουν πιο βαθιά, προς το τύμπανο, και συχνά είναι αυτές που προκαλούν το βούλωμα. Οι οδηγίες των ΩΡΛ συστήνουν να μη χρησιμοποιούνται μέσα στον ακουστικό πόρο.

Είναι ασφαλή τα κεριά ωτοκαθαρισμού;

Όχι. Οι κατευθυντήριες οδηγίες των ΩΡΛ συστήνουν να μη χρησιμοποιούνται, γιατί δεν έχει αποδειχθεί ότι αφαιρούν κερί και έχουν καταγραφεί εγκαύματα και τραυματισμοί.

Πότε ένα βουλωμένο αυτί είναι επείγον;

Όταν το αυτί έκλεισε ξαφνικά χωρίς κρυολόγημα ή προφανή αιτία, ειδικά με βουητό ή ζάλη, και όταν υπάρχει δυνατός πόνος, πυρετός, υγρό ή αίμα. Τότε χρειάζεται ΩΡΛ ή επείγοντα την ίδια ή την επόμενη μέρα, γιατί μπορεί να πρόκειται για αιφνίδια απώλεια ακοής.

Τα ακουστικά βαρηκοΐας προκαλούν περισσότερο κερί;

Δεν «φτιάχνουν» κερί, αλλά εμποδίζουν λίγο τη φυσική του έξοδο, οπότε το βούλωμα είναι πιο συχνό. Γι’ αυτό συστήνεται έλεγχος του ακουστικού πόρου σε κάθε επίσκεψη για τα ακουστικά.

Πηγές
  • Schwartz SR et al. — Clinical Practice Guideline (Update): Earwax (Cerumen Impaction). Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 2017 (AAO-HNS).
  • American Family Physician — Cerumen Impaction: An Updated Guideline from the AAO-HNSF, Αύγουστος 2017 (aafp.org).
  • Chandrasekhar SS et al. — Clinical Practice Guideline: Sudden Hearing Loss (Update). Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 2019 (AAO-HNS).

Σχετικά Άρθρα

Αιφνίδια Απώλεια Ακοής: Γιατί Χρειάζεται Άμεση Ιατρική Αξιολόγηση
Υγεία

Αιφνίδια Απώλεια Ακοής: Γιατί Χρειάζεται Άμεση Ιατρική Αξιολόγηση

Η αιφνίδια απώλεια ακοής είναι ιατρικό επείγον. Δείτε τα σημάδια που πρέπει να αναγνωρίσετε άμεσα, και γιατί ο χρόνος αντίδρασης έχει σημασία.

Σωστή συντήρηση & καθαρισμός ακουστικών βαρηκοΐας
Συντήρηση

Σωστή συντήρηση & καθαρισμός ακουστικών βαρηκοΐας

Καθημερινή ρουτίνα, περιοδική συντήρηση, προστασία από υγρασία και σωστή αποθήκευση.

7 πρώιμα σημάδια βαρηκοΐας που συχνά αγνοούμε
Συμπτώματα

7 πρώιμα σημάδια βαρηκοΐας που συχνά αγνοούμε

Από τη δυσκολία σε θορυβώδη περιβάλλοντα μέχρι την κούραση μετά από συζητήσεις.

Σημαντική σημείωση

Το περιεχόμενο αυτού του άρθρου είναι ενημερωτικό και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή, διάγνωση ή θεραπεία. Κάθε περίπτωση βαρηκοΐας είναι διαφορετική — για να δείτε τι ταιριάζει στη δική σας, το πιο ασφαλές βήμα είναι μια προσωπική αξιολόγηση από ειδικό ακοής ή τον γιατρό σας.

Ρωτήστε μας

Το αυτί ξεβούλωσε, αλλά κάτι ακόμα λείπει;

Κλείστε δωρεάν αξιολόγηση

Ρυθμίσεις προσβασιμότητας

Μέγεθος γραμματοσειράς
Μετάφραση στα Αγγλικά ↗